Hayat ağacı

Mühür

Dünyanın çivisi çıkarken konuştuğumuz

esitsizlik-bw-crPolitika yaptığımızı zannediyoruz; boş işlerle uğraşıyoruz. Dünyanın ve Türkiye’nin özeti nedir, ilgimizi çekmiyor.

***

DÜNYANIN ÖZETİ

  • 1980’de başladık, küreselleştik, sonuna geldik. 1980’den günümüze dünya ekonomisinde büyüyen refahtan en yüksek gelirli yüzde 1’lik kesimin aldığı pay, altta kalan yüzde 50’lik kesimin payının iki misli oranda oldu.
  • Nüfusun en yüksek gelirli yüzde 10’luk kesiminin gelirden aldığı pay Avrupa Birliği ülkelerinde %37, Çin’de %41, ABD ve Kanada’da %47, Brezilya’da %55, Ortadoğu ülkelerinde ise %61 olarak gerçekleşti.
  • Dünyada en yüksek gelirli yüzde 1’lik nüfusun milli gelirden aldığı payın ortalaması yüzde 27; buna karşın aşağıda kalan yüzde 50’lik nüfusun aldığı pay ortalama %12. (World Inequality Report 2018, Dünya Eşitsizlik Raporu 2018, World Inequality Lab, Aralık 2017.)

Başka bir doğrulama: (Reward Work, Not Wealth, Serveti Değil, İşi Ödüllendir, Oxfam, Ocak 2018.)

  • Dünyada 2016 itibarıyla yaratılan servetin %82’sine dünyanın en zengin %1’lik nüfusu el koymaktadır.
  • ABD’de en zengin %1’in elde ettiği gelir Büyük Buhran diye anılan 1930’lar öncesinden bu yana en yüksek ivmesini yaşamakta. Yüzde 1, Amerikan gelirinin yüzde 22,2’sini alırken nüfusun yarısı gelirin sadece yüzde 3’ünü kazanabilmekte.
  • Günümüzde 42 kişi, dünya nüfusunun yarısını oluşturan 3,7 milyar insanın servetine eşit miktarda bir serveti elinde tutuyor.
  • 2017’de en alttaki yüzde 50’lik kesimin servetinde hiçbir değişiklik olmazken, küresel zenginlikteki artışın yüzde 82’si dünya nüfusunun en zengin bölümünü oluşturan yüzde 1’lik kesime gitmiş.

Ne yapmalı?

“Eşitsizliğin kaynağı; tekellerin daima daha büyüyen iktidarı ile, diğer tarafta ücretlilerin pazarlık güçlerinin zayıflaması arasında artan dengesizliktir. Dolayısıyla sendikaları güçlendirmek ve hem düzenlemeler getirerek hem de rekabeti kuvvetlendirerek tekellere saldırmak gerek.” (Dünya Bankası eski baş ekonomisti Joseph Stiglitz. Sosyalist senatör Sanders de bu görüşte.)

TÜRKİYE’NİN ÖZETİ

  • 2002-2016 AKP iktidarı döneminde en zengin %1’lik kesimin toplam geliri, en alttaki yüzde 50’lik grubun toplam gelirinden çok fazla. 2016 yılında en zengin %1’lik kesimin milli gelirdeki payı %23,4 iken, en alttaki %50’lik kesimin payı yüzde 14,6.
  • En zengin yüzde 1’lik kesimin milli gelirden aldığı pay son on yılda 6 puan yükselirken, en alttaki yüzde 50’lik kesimin milli gelirden aldığı pay 1,7 puan düştü.

(Bozuk gelir dağılımı, Dr. Fatih Özatay, TEPAV, 10 Ocak 2018.)

Türkiye ne konuşuyor?

Biz hepimiz “Orhan Veli”lik olmuşuz.

  • Asgari ücret ne olacak?
  • CHP İstanbul’dan kimi aday gösterecek?
  • HDP yüzde kaç oy alabilecek?

Ne yapacağımızı gidip TÜSİAD’a sormadığımız kaldı!